xoves, outubro 26, 2017

Mil grazas a tod@s!

Saude e océano!

7 anos despois de que a Asociación Cultural O Mural comezara coa súa loita para protexer o fresco que Urbano Lugrís González pintou nos números 74-76 da rúa Real

5 máis tarde de que o colectivo In nave civitas se sumara con toda a forza do mar de Orzán a esa loita;

e 4 despois de que a asociación cultural O Mural solicitara formalmente a declaración do fresco como ben de interese cultural





Hoxe, por fin, este mural é ben de interese cultural.


A propietaria nunca tivo interese real en conservalo e somente a forza da lei  empuxada por todas as persoas que reivindicamos o acceso á beleza conseguiu, grazas ao gran traballo (desinteresado) de arquitect@s, un restaurador, unha avogada e un procurador que unha obra cimeira da arte estea protexida.

Moitas leccións podemos tirar desta aventura: a lei non sempre está na nosa contra; hai revolucións nas que se pode bailar (e cantar, facer teatro, pintar, rimar...); xunt@s sempre somos máis fortes e precisamos  de tódalas mans para alcanzar o improbable.

Todas e cada unha das personas que estiveron, sequera un cachiño da súa vida, nesta loita teñen que ser abenzoadas: grazas e parabens a tod@s as que fixechedes posible este fito!

O vindeiro 23 de decembro celebraremos o VIII día Lugrís e será día de festa grande para celebrar a chegada a un dos primeiros portos, porque este non é o fin...

Tanta paixón, quen poderá detela?


Máis sobre este mural, nesta Constelación:






na bitácora de In nave civitas:




e na bitácora de O Mural. 

luns, outubro 02, 2017

Adoutrinamento / Adoutrinar / Educar (Apuntes para un Novo dicionario do diaño)

Adoutrinamento (subs. masc.)

Acción de adoutrinar.


Adoutrinar (v. trans.)

Acción de educar vista dende a perspectiva dunha persoa infiel.


Educar (v. trans.)

Sementar unha fe nas mentes das crías humanas.

venres, setembro 01, 2017

Vidas in vano no núm. 46 de Luzes de Galiza

A sección cartafol do número 46 da revista Luzes de Galiza acolle unha escolma de fotografías de Pilar Silva baixo o título Intramuros.

Capa do núm. 46 de Luzes

Pilar tivo a xenerosidade de escoller un texto meu para encabezar a dita selección:
INTRAMUROS
(Vidas in vano)

É perigoso asomarse ao interior. Vidas abertas nunha natureza morta. Vidas pechadas tras a luz. Portas que dan a un infinito branco. Abrir fiestras para airear o mundo. Pecharse na rúa. Ninguén pode agocharse no interior. As vidas, vanas ou fructíferas, amósanse tamén tras os muros.
Pero o que paga a pena son, sen dúbida algunha, as súas fotografías.

mércores, agosto 30, 2017

Unha escolma das venelas da cidade da Coruña


Intramuros, detrás das portas, (ven o sabe a fotógrafa Pilar Silva) agóchanse tesouros incribles. Fai pouco paseando pola Coruña atopeime con isto na rúa Picos:
Rúa Picos, 6 da Coruña
Meses antes, grazas a Pablo Outón, que estaba a pintar o magnífico grafiti que podedes ver na foto, descubrimos unha outra realidade semellante, detrás da porta do primeiro barco pola dereita hai unha calella que leva á entrada de varias casas particulares. [Espazo entre as rúas Vista e Mariñas]
Rúa Mariñas de A Coruña
Nesta ligazón poden ver a porta aberta que da acceso a calella. [Data da consulta 25/08/2017]

Na Cidade Vella sei de dúas, unha transversal á rúa Tabernas:
Rúa Tabernas, 10 da Coruña

e outra na praza da Constitución ao carón da igrexa de Santiago a rúa da reixa dourada:


Rúa da reixa dourada

Sen dúbida a máis coñecida, por estar no centro e sempre á vista, é a calella de San Telmo da que escribía o Juan Naya no seu Calles y plazas coruñesas, volumen 2 (1975):
Principia en la Rúa Nueva y no tiene salida.

Realmente, el llamado actualmente y desde hace años callejón de San Telmo es y fue más exactamente una “venela”, término gallego, particularmente coruñés que viene a ser una calleja estrecha entre viviendas destinada al tránsito para los dueños y vecinos colindantes a uno y otro lado. Por extensión aplícase también al trozo de terreno laborable, que no se cultiva y está entre dos fincas labradías.

La época en que a este callejón o “venela” se le dio el nombre de San Telmo es dificilísimo de precisa. Quizá lo fuese cuando se comenzó a trazar la Rúa Nueva, una de las más antiguas vías de La Coruña [...]
Tamén o Ángel Padín Panizo no La Coruña: sus barrios y sus calles di na entrada que adica á rúa Nova:
Son calles transversales [...] así como el callejón o venela de San Telmo.
Venela de San Telmo da Coruña
Venela de San Telmo.

Non son estes espazos pois calellas senón venelas.

A venela e unha institución propia do dereito galego que ven xurídicamente descrita nos núms. 3 e 4 do art. 75 da Lei de dereito civil de Galicia.

3. O resío ou a franxa de terreo sen cultivar que rodea os muros ou as construcións con fins de mantemento ou separación enténdese, agás proba en contrario, que pertence ao propietario do muro ou da construción. Para os efectos de determinar a súa largura terase en conta o costume do lugar.


4. A venela ou a suma de dous resíos deixados polos propietarios de muros ou construcións contiguas ou estremeiras con fins de mantemento ou separación enténdese que está dividida, agás proba en contrario, por unha liña que correrá equidistante de ambas as dúas construcións.
A venela é polo  tanto unha das institucións do noso dereito derivada das relacións de veciñanza e estas venelas, ou calellas, coruñesas son -salvo proba en contrario [como dicimos os xuristas]- propiedade privada dos veciños titulares das fincas adxacentes.

A titularidade privada destes espacios é innegable e xa nun regulamento de 1794? amosábase a necesidade de que os donos coidaran o estado das súas venelas:
 
Ocuparán edificando los inmediatos dueños todas las venelas, ó callejuelas ciegas, que se hallan en el recinto de la Población, cerrándolas con puertas, ó à cal, y canto ínterin no lo egecutan, sin arrojar en ellas inmundicias, excrementos, Aves, Gatos, y Reses muertas, ni otros materiales algunos que causen corrupcion, u mal olor en grave perjuicio de los transeuntes, y de la misma salud pública, bajo la propia pena que queda señalada.

Juan Naya reivindicaba o nome coruñés "venela" para a de San Telmo e debe levalo tamén a da reixa dourada; as outras tres lévanno por dereito propio xa que o Concello non osou nomear o que se atopaba tras as portas


Máis en:

San Telmo, la “venela” más céntrica de la ciudad, de M. Gutiérrez.
 
La Coruña: sus barrios y sus calles, de Ángel Padín Panizo. Vía lactéa editorial. 1997.

Calles y plazas coruñesas, de Juan Naya Pérez. Volumen 2. 1975.